Het KNMI meldt dat september 2026 zeer warm, zonnig en droog was. Met gemiddeld 16,7 graden was het de op vier na warmste september sinds 1901. Dat zegt niets rechtstreeks over plaagdieren, maar het beïnvloedt wel wanneer wespen, ratten en muggen actief blijven. In dit artikel leest u wat u hiervan mag verwachten en wat u deze maand nog kunt controleren.
Wat het KNMI over september 2026 meldt
Volgens het KNMI lag de gemiddelde temperatuur in september op ongeveer 16,7 graden. Normaal is dat 14,7 graden. Er waren vier zomerse dagen met 25 graden of meer en twintig warme dagen met 20 graden of meer. Normaal zijn dat er ongeveer twee en twaalf. De hoogste temperatuur was 30,4 graden op 7 september in Ell.
Het was ook droog. Er viel ongeveer 60 millimeter regen, terwijl 73 millimeter normaal is. Het neerslagtekort blijft volgens het KNMI groot. De zon scheen ongeveer 170 uur, tegen 159 uur normaal.
Wat dit nieuws wel en niet zegt over plaagdieren
Het KNMI schrijft over het weer en niet over overlast. Een warme maand betekent dus niet automatisch dat u meer plaagdieren krijgt. Het weer verandert wel de omstandigheden waaronder dieren actief zijn, zich voortplanten of een schuilplaats zoeken.
Warmte houdt insecten langer actief. Droogte maakt water schaars, en dat kan dieren dichter bij gebouwen brengen waar water en voedsel wel te vinden zijn. Lokale omstandigheden zoals afval, openingen in de gevel en schuilplaatsen bepalen sterker dan het weer of er bij u overlast ontstaat.
Wespen blijven langer actief
Wespenkolonies sterven in de regel af als het kouder wordt. Bij een warm najaar blijven werksters langer actief. Ze zoeken dan zoet, bijvoorbeeld bij terrassen, afvalbakken en fruit. Het nest zelf groeit in dat stadium niet meer, maar de overlast rond voedsel kan wel doorlopen.
Ziet u veel wespen bij een bepaalde plek, kijk dan waar zij op afkomen. Dat is vaak open afval, restjes frisdrank of rottend fruit. Een actief nest sluit u nooit zelf af. Meer uitleg vindt u in ons artikel over de wespenpiek in augustus.
Ratten zoeken water en voedsel
In een droge periode zijn open water en vochtige plekken schaarser. Gemeente Diemen waarschuwde eerder dit jaar al voor meer ratten door droogte. U leest dat in ons artikel over water en ratten. Het najaar komt daar nog bij, want ratten zoeken dan een droge en warme plek voor de winter.
Voor bedrijven betekent dat extra aandacht voor afvalruimtes, containers, opslag buiten en lekkende kranen of buizen. Een kleine waterbron kan genoeg zijn om een plek aantrekkelijk te maken.
Muggen en andere insecten in en om gebouwen
Een warme nazomer verlengt het seizoen van muggen. De huissteekmug overwintert in kruipruimtes, kelders en parkeergarages. Wij schreven daar eerder over in dit artikel over overwinterende muggen.
Ook spinnen zijn nu goed zichtbaar. Dat heeft vooral met het seizoen te maken. Lees er meer over in ons artikel over het spinnenseizoen.
Wat u deze weken zelf kunt controleren
- Controleer of afvalbakken en containers goed sluiten en regelmatig worden geleegd.
- Kijk of er etensresten, gemorst voer of vallend fruit op uw terrein liggen.
- Zoek naar lekkages, druppelende kranen en plekken waar water blijft staan.
- Loop langs de gevel en kijk naar openingen rond leidingen, deuren en roosters.
- Let op sporen van knaagdieren, zoals uitwerpselen, knaagschade en graafgaten.
- Controleer kruipruimtes, kelders en garages op vochtige hoeken waar muggen kunnen overwinteren.
Preventie en professionele aanpak
De meeste maatregelen zijn eenvoudig. Beperk voedsel en water, verminder schuilplaatsen en dicht openingen. Zo wordt uw locatie minder aantrekkelijk, ook als het weer meewerkt.
Professionele plaagdierbeheersing begint niet automatisch met bestrijdingsmiddelen. Wij kijken eerst naar de oorzaak, de toegang, voedsel, water en schuilplaatsen. Deze werkwijze past binnen IPM. IPM staat voor Integrated Pest Management. Preventie, inspectie en monitoring staan daarbij voorop. Lees meer in ons artikel Wat is IPM?
Voor voedselbedrijven, horeca en zorginstellingen is een vast monitoringsplan met rapportage verstandig. Het helpt bij HACCP en audits. HACCP is het systeem waarmee bedrijven risico’s voor de voedselveiligheid beheersen. Bij een periodieke inspectie ziet u vroeg waar het najaar voor extra druk zorgt.
Wanneer is professionele hulp verstandig?
Een enkele wesp of een spin hoeft geen aanleiding te zijn. Ziet u regelmatig ratten of sporen, merkt u een actief wespennest bij een ingang of terras, of blijven insecten terugkomen ondanks schoonmaken? Dan is een inspectie verstandig om de oorzaak en de omvang vast te stellen.
Betekent een warme september meer plaagdieren?
Niet automatisch. Warmte houdt insecten langer actief, maar afval, water, voedsel en openingen in uw pand bepalen of er overlast ontstaat.
Hoe lang blijven wespen actief in het najaar?
Meestal tot het structureel kouder wordt. Bij een warm najaar blijven werksters langer actief en zoeken ze nog steeds zoet voedsel.
Waarom zoeken ratten in een droge periode meer naar gebouwen?
Water en voedsel zijn dan schaarser buiten. Bij gebouwen zijn afval, lekkages en opslag vaak wel beschikbaar. Dat maakt zulke plekken aantrekkelijk.
Wanneer moet ik een deskundige inschakelen?
Bij een actief wespennest op een drukke plek, bij regelmatige waarnemingen van ratten of sporen, en bij terugkerende overlast ondanks goede hygiëne.
Lees ook: Plaagdierbeheersing voor bedrijven.
Bronnen: KNMI, Zeer warme september, maandoverzicht september 2026 (begin oktober 2026). Gemeente Diemen, waarschuwing over ratten en droogte, september 2026. Foto: Paul van de Velde, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons.jpg).
Lees ook
- Wespennest verwijderen: veilig of zelf doen?
- Meerdere mensen gestoken bij hoornaarnest in de Kampina: wanneer moet een nest van de Europese hoornaar weg?
- Wespenpiek in augustus: waarom dit wisselvallige jaar om extra oplettendheid vraagt
- Wespennest in de muur of spouwmuur: wat te doen?
- Wespensteek in augustus: waarom stilzitten beter helpt dan wegrennen